Ciekawostki

Narodowe potrawy litewskie – czym zajadą się mieszkańcy Litwy?

Narodowe potrawy litewskie są znakomitym przykładem tego, jak historia mocno odbija się na tym, co pojawia się w spiżarniach, na kuchennych stołach i co stanowi nieodłączną część codziennych, tradycyjnych posiłków. Skomplikowane dzieje tego kraju sprawiły, że kuchnia litewska przechodziła metamorfozy na przestrzeni wielu wieków. Odnajdziemy w niej ślady kultur wielu sąsiednich państw czyniąc z niej jedyną w swoim rodzaju paletę smaków, barw i zapachów. Gotowi na nowe doznania kulinarne prosto z Litwy?

Narodowe potrawy litewskie, czyli kilka słów o historii kulinariów z Litwy

Litwa, śliczna to kraina,

Piękne rzeki, bujne lasy,

Łąki kwieciem haftowane,

Łany, sioła dziwnej krasy.

Lud pobożny i poczciwy

Zamieszkuje ziemię ową,

Słynie męstwem i stałością

I dobrocią narodową.”

(Artur Oppman)

Kuchnie każdego kraju mają swoją historię, która wpłynęła na ich ukształtowanie; smaki, zapachy i kolory tworzące regionalne dania i przysmaki. A jak to wyglądało w przypadku Litwy?

W średniowieczu państwo było terenem rolniczym. Wiązało się to z powszechnością różnego rodzaju zbóż w diecie Litwinów, m.in. pod postacią kasz i wypieków. Menu z tych produktów uzupełniały początkowo dzikie warzywa oraz owoce leśne i grzyby.

Ogromny wpływ na to, co pojawiało się na stołach mieszkańców Litwy odegrała sama historia tego kraju, a że należała do tych z gatunku skomplikowanych, wiele państw ościennych miało wpływ na regionalne kulinaria. Na tutejszy wygląd kulinariów wpłynęły kuchnie ludów z Wielkiego Księstwa Litewskiego. Stąd w narodowych potrawach litewskich da się odnaleźć wpływy ukraińskie, polskie, tatarskie, białoruskie oraz żydowskie.

W XVII wieku, po Potopie Szwedzkim, popularność zyskał „przybyły” z Ameryki, ziemniak, który zresztą zaczął robić karierę, i którego odnajdziemy w narodowych potrawach litewskich.

Od XVIII wieku kuchnia litewska była pod wpływem kultury rosyjskiej i niemieckiej.

Bliskie kontakty handlowe z Azją Środkową wpłynęły na niskie ceny przypraw, które coraz częściej pojawiały się w tutejszej kuchni. Wśród nich można wymienić m.in.: pieprz, gałkę muszkatołową czy kolendrę. „Sympatią” cieszyły się także zioła tj. mięta czy kminek.

Wyjątkowo pikantny charakter kuchni litewskiej i narodowym potrawom litewskim nadały ostre zioła, które początkowo dodawano do konserwowania potraw. Pikantny smak dań złagodniał od XIX wieku, kiedy zaczęto stosować saletrę i inne środki do przechowywania żywności.

Narodowe potrawy litewskie – czyli co wypada spróbować, aby powiedzieć, że miało się do czynienia z daniami z Litwy

Anthelme Brillat-Savarin powiedział kiedyś, że „odkrycie nowego dania większym jest szczęściem dla ludzkości niż odkrycie nowej gwiazdy.Stół biesiadny to jedyne miejsce, gdzie człowiek nigdy nie zazna nudy przez pierwszą godzinę.” George Bernard Shaw mawiał, iż „nie ma bardziej szczerej miłości niż miłość do jedzenia.” Epikur z kolei był zdania, że „przyjemność brzucha jest podstawą i korzeniem wszelkiego dobra.” O jedzeniu i gotowaniu napisano i powiedziano bardzo wiele, ale przejdźmy do konkretów i przyjrzyjmy się narodowym potrawom litewskim.

Kindziukas, bandziuk, chleb wileński, cepeliny, czeburek, kastinys, kibiny, kołduny litewskie, kugelis, bliny żmudzkie, vėdarai czy sery litewskie to jedne z najbardziej popularnych narodowych potraw litewskich. Jeśli chcecie odkryć kuchnię Litwy w zaciszu własnego domu lub w trakcie podróży po tym uroczym kraju, warto wiedzieć, co z tradycyjnych potraw czeka na skosztowanie.

  • Kindziukas

Ta narodowa potrawa litewska znana jest w Polsce znamy jako kindziuk. To jeden z najbardziej popularnych przysmaków kuchni litewskiej. Co to jest? To bardzo twarda, dojrzewająca wędlina. Poznamy go po kwaskawym, pieprzowym smaku. Do jego przygotowania potrzebny jest dokładnie wymyty świński pęcherz i mięso, które wpychamy w niego, a następnie zwijamy w przytłuszczowe błony.

  • Czeburek

Pod tą tajemniczo brzmiącą nazwą narodowej potrawy litewskiej kryją się… pierogi, a tak naprawdę takie wyrabiane z przaśnego ciasta i wypełnione mięsnym nadzieniem. Smaży się je na głębokim oleju. Podaje się z gorącą zupą do popicia. Swoje korzenie mają w kuchni kaukaskiej.

  • Żmudzki kastinys

Jest to lekkie żmudzkie danie przygotowywane ze śmietany, masła i przypraw, oczywiście należy do jednych z najbardziej znanych narodowych potraw litewskich. W przeszłości zazwyczaj był spożywane w trakcie postu lub podczas ciężkich prac polowych. Podawano go tradycyjnie z gotowanymi gorącymi ziemniakami bądź też chlebem.

  • Chłodnik litewski

Do przygotowania tej narodowej potrawy litewskiej używa się ugotowanej botwiny, zsiadłego mleka lub kwaśnej śmietany oraz dodatków w postaci surowego ogórka, koperku, jajka na twardo czy

  • Bliny żmudzkie

Pochodzące ze Żmudzi jedno z bardziej lubianych na Litwie dań z ziemniaków. Ciasto do tej narodowej potrawy litewskiej przygotowuje się z ziemniaków, jajka i mąki. Do farszu mięsnego potrzebne są natomiast mięso, cebula i rosół. Z kolei do jego wersji bezmięsnej niezbędne są grzyby, cebula i przyprawy.

Meta-Opis: Odkrywamy najbardziej popularne narodowe potrawy litewskie, a także w skrócie przybliżamy kilka najważniejszych faktów z historii, które sprawiły, że dziś na Litwie królują właśnie takie a nie inne tradycyjne dania.